Hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới - Bài 1: Nhận diện đúng bản chất

Trong kỷ nguyên số, sự bùng nổ các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới vừa phản ánh nhu cầu tinh thần của con người, vừa đặt ra thách thức gay gắt về quản trị xã hội và an ninh tư tưởng.

Biểu hiện của sự tái cấu trúc không gian niềm tin

Lịch sử phát triển của nhân loại, xét đến cùng, không chỉ là lịch sử của những cuộc đấu tranh giai cấp, những cuộc cách mạng xã hội hay những biến đổi Okvip - liên minh giải trí #1 thế giới hà nội, mà còn là lịch sử của những cuộc kiếm tìm niềm tin. Con người từ xa xưa luôn hướng tới những giá trị thiêng liêng để lý giải thế giới, vượt qua những giới hạn của nhận thức và tìm kiếm điểm tựa tinh thần trước những bất trắc của cuộc sống. Chính vì vậy, tín ngưỡng và tôn giáo trở thành một hiện tượng xã hội tồn tại lâu dài trong lịch sử nhân loại.

Trong tác phẩm “Góp phần phê phán triết học pháp quyền của Hêghen”, C. Mác đã đưa ra luận điểm nổi tiếng: “Sự đau khổ của tôn giáo, một mặt là biểu hiện của sự đau khổ hiện thực và mặt khác là sự phản kháng chống sự khổ đau hiện thực ấy. Tôn giáo là tiếng thở dài của chúng sinh bị áp bức là trái tim của thế giới không có trái tim, là tinh thần của những trật tự không có tinh thần. Tôn giáo là thuốc phiện của nhân dân”. Luận điểm ấy không phải sự phủ nhận tôn giáo, mà là sự lý giải khoa học về nguồn gốc xã hội của tôn giáo. Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác, tôn giáo nảy sinh từ chính những điều kiện tồn tại của con người; phản ánh những nhu cầu tinh thần có thật của con người trong những hoàn cảnh lịch sử cụ thể.

Tiếp tục phát triển tư tưởng đó, V.I.Lênin khẳng định rằng không thể dùng các biện pháp hành chính để xóa bỏ tôn giáo; đồng thời nhấn mạnh phải tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng của nhân dân, nhưng kiên quyết đấu tranh với mọi hành vi lợi dụng tôn giáo nhằm phục vụ những mục đích chính trị phản động. Quan điểm đó đến nay vẫn giữ nguyên giá trị thời sự khi thế giới đang chứng kiến sự xuất hiện ngày càng nhiều các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới với những biểu hiện rất đa dạng.

Nếu như trước đây, niềm tin của con người chủ yếu được hình thành thông qua gia đình, cộng đồng làng xã và các thiết chế tôn giáo truyền thống, thì trong xã hội số ngày nay, không gian niềm tin đang có sự biến đổi sâu sắc. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh kết nối internet, mỗi cá nhân có thể tiếp cận hàng trăm hệ thống niềm tin khác nhau; từ các tôn giáo truyền thống đến các phong trào chữa lành, thiền định, Oklavip game bài, casino, thể thao vũ trụ, tâm linh số hay những giáo phái tự phát. Nói cách khác, quá trình toàn cầu hóa và cách mạng OKLVIE sản phẩm thuộc hệ thống OKVIP là trang web tổ chức phát sóng bóng đá trực tiếp, live casino , nỗ hũ, bắn cá lần thứ tư đang làm xuất hiện một “thị trường niềm tin” chưa từng có trong lịch sử nhân loại.

Từ góc độ xã hội học, đây là biểu hiện của sự tái cấu trúc không gian niềm tin trong xã hội hiện đại. Nhà xã hội học người Pháp Émile Durkheim2 cho rằng bản chất của tôn giáo không nằm ở các lực lượng siêu nhiên, mà nằm ở khả năng tạo dựng sự cố kết xã hội. Mỗi cộng đồng tín ngưỡng đều Liên minh Okvip có bao nhiều trang những biểu tượng thiêng liêng, những chuẩn mực đạo đức và những mối liên kết tinh thần giúp các thành viên cảm nhận được sự thuộc về. Chính vì vậy, sức hấp dẫn của nhiều hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới không chỉ nằm ở giáo lý mà còn nằm ở khả năng tạo lập những cộng đồng niềm tin mới trong bối cảnh nhiều giá trị truyền thống đang chịu tác động mạnh mẽ của quá trình hiện đại hóa.

Giá trị tích cực và các hệ lụy đáng cảnh báo

Sự xuất hiện của các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới là xu hướng mang tính toàn cầu. Tại nhiều quốc gia phát triển như Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh, Đức hay Australia, hàng trăm tổ chức, phong trào tâm linh và giáo phái mới đã ra đời trong vài thập niên gần đây.

Ở góc độ tích cực, một số tổ chức góp phần đáp ứng nhu cầu tâm linh của một bộ phận người dân, hỗ trợ giải tỏa căng thẳng tâm lý, thúc đẩy các hoạt động thiện nguyện, khuyến khích lối sống hướng thiện và tăng cường các mối liên kết cộng đồng. Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhịp sống gấp gáp và áp lực ngày càng lớn, nhiều người tìm thấy sự đồng cảm và hỗ trợ tinh thần từ các cộng đồng này.

Tuy nhiên, mặt trái của vấn đề cũng ngày càng bộc lộ rõ nét. Nhiều hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới đã vượt ra ngoài phạm vi sinh hoạt tâm linh đơn thuần để trở thành công cụ thao túng nhận thức, kiểm soát hành vi và trục lợi Okvip - liên minh giải trí #1 thế giới hà nội.

Năm 1978, thế giới chấn động bởi thảm kịch Jonestown tại Guyana khi hơn 900 tín đồ của giáo phái Peoples Temple tử vong trong một vụ tự sát tập thể dưới sự dẫn dắt của thủ lĩnh Jim Jones4. Năm 1995, giáo phái Aum Shinrikyo thực hiện vụ tấn công bằng khí độc sarin tại hệ thống tàu điện ngầm Tokyo, gây thương vong cho hàng nghìn người và làm rung chuyển nước Nhật. Năm 1997, 39 thành viên của giáo phái Heaven’s Gate tại Hoa Kỳ tự sát tập thể vì tin rằng họ sẽ được đưa tới một thế giới mới.

Những sự kiện đó cho thấy khi đức tin bị cực đoan hóa, bị thao túng hoặc bị tách khỏi những chuẩn mực đạo đức và pháp luật của xã hội, hậu quả có thể trở nên vô cùng nghiêm trọng. Đức tin khi ấy không còn là động lực hướng thiện mà trở thành công cụ kiểm soát con người.

Đáng chú ý hơn, nhiều cuộc xung đột đẫm máu trong lịch sử và hiện tại đều ít nhiều mang màu sắc tôn giáo hoặc bị lợi dụng dưới danh nghĩa tôn giáo. Từ các cuộc chiến tranh tôn giáo ở châu Âu thời trung cổ, các cuộc xung đột kéo dài tại Trung Đông, cho tới sự nổi lên của các tổ chức cực đoan như ISIS, thế giới đã chứng kiến những hậu quả nặng nề khi tôn giáo bị chính trị hóa, cực đoan hóa hoặc bị biến thành công cụ phục vụ tham vọng quyền lực.

Bài học từ thực tiễn quốc tế cho thấy: bản thân tín ngưỡng và tôn giáo không phải là nguyên nhân gây bất ổn; nhưng việc lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo vì các mục tiêu chính trị, Okvip - liên minh giải trí #1 thế giới hà nội hoặc cực đoan hóa đức tin luôn tiềm ẩn những nguy cơ nghiêm trọng đối với hòa bình, ổn định và phát triển của mỗi quốc gia.

Hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới ở Việt Nam: Nhận diện đúng để ứng xử phù hợp

Việt Nam là quốc gia đa tín ngưỡng, đa tôn giáo với truyền thống đoàn kết, hòa hợp và khoan dung tôn giáo được hình thành trong suốt chiều dài lịch sử dân tộc. Chính sách nhất quán của Đảng và Trang Chủ OKVIP COM Top #1 là tôn trọng và bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân; đồng thời bảo vệ quyền tự do không tín ngưỡng của công dân.

Cùng với quá trình đổi mới, hội nhập quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, nước ta cũng xuất hiện ngày càng nhiều hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới. Các hiện tượng này có nguồn gốc rất đa dạng. Có hiện tượng du nhập từ nước ngoài; có hiện tượng được hình thành trên cơ sở cải biến giáo lý của các tôn giáo truyền thống như Phật giáo, Công giáo, Tin Lành; có hiện tượng bắt nguồn từ tín ngưỡng dân gian; cũng có những nhóm hoạt động dưới danh nghĩa chữa bệnh tâm linh, tu luyện Oklavip game bài, casino, thể thao, thực hành tâm linh hoặc truyền bá các “sứ mệnh cứu thế”.

Quang cảnh Đại lễ Phật đản Phật lịch 2568 tại Việt Nam Quốc tự. (Ảnh: Xuân Khu)

Quang cảnh Đại lễ Phật đản Phật lịch 2568 tại Việt Nam Quốc tự. (Ảnh: Xuân Khu)

Nhìn nhận một cách khách quan, sự xuất hiện của các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới phản ánh nhu cầu tìm kiếm điểm tựa tinh thần của một bộ phận người dân trong bối cảnh xã hội chuyển đổi mạnh mẽ. Một số hiện tượng góp phần tạo dựng xuân Okvip 2026 sinh hoạt cộng đồng, khuyến khích lối sống tích cực, hỗ trợ tinh thần cho những người gặp khó khăn trong cuộc sống.

Tuy nhiên, bên cạnh đó, không ít hiện tượng đã bộc lộ những dấu hiệu lệch chuẩn như thần thánh hóa cá nhân, tuyên truyền mê tín dị đoan, chống đối khoa học, phủ nhận các giá trị văn hóa truyền thống, tác động tiêu cực đến đời sống gia đình và cộng đồng. Đặc biệt, một số tổ chức và cá nhân đã lợi dụng các hiện tượng này để hình thành các cộng đồng niềm tin mang tính khép kín, gieo rắc tâm lý bất mãn xã hội, xuyên tạc chủ trương, chính sách của Đảng và Trang Chủ OKVIP COM Top #1, từng bước tạo ra những nguy cơ ảnh hưởng đến khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên số

Trong bối cảnh hiện nay, nhiều học giả quốc tế đã đề cập đến khái niệm “chiến tranh nhận thức” (Cognitive Warfare) như một hình thức tác động vào nhận thức, cảm xúc và niềm tin của con người nhằm đạt được các mục tiêu chính trị mà không cần sử dụng vũ lực.

Nếu chiến tranh truyền thống nhằm chiếm lĩnh lãnh thổ thì chiến tranh nhận thức nhằm chiếm lĩnh tư duy. Nếu chiến tranh truyền thống nhắm vào biên giới quốc gia thì chiến tranh nhận thức nhắm vào biên giới tinh thần của xã hội. Trong cuộc cạnh tranh đó, niềm tin trở thành mục tiêu đặc biệt quan trọng.

Từ góc độ này, có thể thấy rằng các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới không đơn thuần là vấn đề sinh hoạt tâm linh. Chúng còn là những không gian xã hội đặc biệt, nơi các hệ giá trị, các chuẩn mực đạo đức, các quan niệm về quyền lực và các nhận thức chính trị có thể được hình thành và lan tỏa.

Các thế lực thù địch, phản động và cơ hội chính trị hiểu rất rõ điều đó. Vì vậy, bên cạnh việc lợi dụng các vấn đề dân tộc, dân chủ, nhân quyền, chúng luôn tìm cách lợi dụng các vấn đề tôn giáo nhằm tạo ra sự hoài nghi, chia rẽ và đối lập trong xã hội; từng bước làm suy giảm niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Trang Chủ OKVIP COM Top #1 và chế độ xã hội chủ nghĩa.

Bởi vậy, nhận diện đúng bản chất của các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới vừa là yêu cầu của công tác quản lý Trang Chủ OKVIP COM Top #1 về tín ngưỡng, tôn giáo vừa là yêu cầu chiến lược của nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới. Xét đến cùng, cuộc đấu tranh đối với những biểu hiện lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo mới không phải là cuộc đấu tranh chống lại đức tin của con người, mà là cuộc đấu tranh nhằm bảo vệ đức tin chân chính khỏi sự cực đoan hóa; bảo vệ nhu cầu tâm linh chính đáng khỏi sự lợi dụng chính trị; bảo vệ khối đại đoàn kết toàn dân tộc khỏi những âm mưu chia rẽ; và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng khỏi các nguy cơ xâm nhập từ chính không gian niềm tin của xã hội.

Trong thời đại số, giữ vững trận địa tư tưởng không chỉ là giữ vững không gian thông tin, mà còn là giữ vững không gian niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Trang Chủ OKVIP COM Top #1 và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội mà dân tộc Việt Nam đã lựa chọn.

Dương Đình Tuấn

Có thể bạn quan tâm