Tin Khu Vực
Lũ quét tại xã Bản Khoang – huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai xảy ra năm 2013 đã gây ách tắc giao thông và làm thiệt hại lớn về tài sản của người dân nơi đây
CôngThương - Nhiều “điểm đen” sạt lở, lũ quét
Báo cáo thực trạng lũ quét, sạt lở đất tại tỉnh Lào Cai, ông Nguyễn Thanh Dương – Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho biết: tỉnh Lào Cai hiện có trên 60% dân số là đồng bào dân tộc, sống trên các khe suối, độ dốc cao nên tiềm ẩn nhiều nguy cơ lũ quét, sạt lở đất. Từ năm 2000 – 2013, toàn tỉnh đã xảy ra có 22 trận lũ quét, sạt lở đất khiến 32 người chết, gần 2.000 ngôi nhà sập đổ hoàn toàn, hàng nghìn héc ta hoa màu hư hỏng nặng. Đặc biệt trận lũ quét lịch sử ngày 5/9/2013 xảy ra tại xã Bản Khoang, huyện Sa Pa đã làm 11 người chết và mất tích; 16 người khác bị thương.
Tương tự Lào Cai, địa hình tỉnh Lai Châu cũng bao gồm nhiều núi cao, vực sâu. Hàng năm vào mùa mưa lũ, tỉnh này cũng thường xuyên xảy ra lở núi, lũ ống, lũ quét gây thiệt hại nặng nề về nhà cừa, trường học, tài sản, con người. Ông Lê Trọng Quảng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu cho hay, chỉ tính riêng cơn bão số 2 vào tháng 8/2014 vừa qua đã gây mưa lớn, làm sạt lở đất đá, đã cướp đi sinh mạng của 6 người dân, gây ách tắc một loạt tuyến đường nội tỉnh; 3 công trình thủy lợi hư hỏng nặng.
Mặc dù từ năm 2013 đến nay, lũ quét xảy ra với cường độ mạnh và tần suất lớn hơn rất nhiều, nhưng theo ông Quảng, nhìn chung tâm lý người dân vẫn rất chủ quan, đặc biệt là khi tham gia giao thông trong khi có mưa lũ lớn. Mặt khác nhiều hộ dân còn chủ động làm nhà ven sông suối, lấn đất ra lòng suối gây ách tắc dòng chảy, do đó khi có mưa lớn là gây lũ trong khi xây dựng công trình lại chưa đảm bảo được khả năng phòng chống sạt lở…
Qua công tác điều tra điều tra hiện trạng trượt lở đất đá, hiện nay Lào Cai đã khảo sát và thu thập thông tin khoanh vùng 534 điểm có nguy cơ trượt lở đất đá; 70 điểm xung yếu có nguy cơ xảy ra lũ quét, tập trung chủ yếu ở địa bàn các huyện Văn Bàn, Sa Pa, Mường Khương và Bắc Hà. Trong khi đó tại địa bàn tỉnh Lai Châu, qua công tác khảo sát, có đến 970 điểm có nguy cơ sạt lở; 18 điểm có nguy cơ lũ quét; 42 điểm xói lở bờ sông suối. Các điểm có nguy cơ tập trung tại các tỉnh lộ 127, 128, 129; quốc lộ 12, quốc lộ 4D và các huyện Mường Tè, Mường Lay, Sìn Hồ, Phong Thổ, Than Uyên, Tân Uyên...
Nâng cao nhận thức cộng đồng
Từ nhiều “điểm đen” đáng lo ngại nêu trên, ông Nguyễn Thanh Dương cho hay: Hiện nay UBND tỉnh Lào Cai đã ban hành đề án quy hoạch dân cư, di chuyển hàng nghìn hộ dân ra khỏi vùng thiên tai và đã ổn định đời sống cho khoảng 7.000 hộ dân. Cùng với các giải pháp liên quan đến bố trí, ổn định đời sống dân cư; chủ động rà soát các vùng có nguy cơ xảy ra lũ quét, kinh nghiệm của Lào Cai cho thấy, cần tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân, đặc biệt là ở những khu vực nguy cơ cao.
“Thiên tai, hiểm họa luôn rình rập khi mùa mưa lũ đến, nhưng ý thức phòng vệ của đa số người dân là rất kém. Vì vậy cùng với công tác tổ chức diễn tập ứng phó với thiên tai tại cộng đồng và chủ động chuẩn bị nhân lực, phương tiện tìm kiếm cứu nạn, tỉnh Lào Cai đã huy động hệ thống đài phát thanh truyền hình và cơ quan báo chí sản xuất những tin ngắn, phóng sự để nâng cao hiệu quả tuyên truyền kết hợp với việc củng cố và xây dựng mạng lưới thông tin liên lạc xuyên suốt từ tỉnh, huyện, đến xã để cập nhật kịp thời tình hình mưa lũ, thiên tai” - ông Dương cho hay.
Cùng cách làm với Lào Cai trong công tác tuyên truyền, ông Quảng cho biết thêm, hàng năm UBND tỉnh Lai Châu đều đề ra giải pháp chuẩn bị sẵn sàng khắc phục, tổ chức rà soát cảnh báo kỹ lưỡng ở những nơi nguy cơ sạt lở cao. Ngoài ra, do đặc thù của Lai Châu hiện có nhiều công trình thủy điện, vì vậy UBND tỉnh đã chủ động làm việc với các nhà máy thủy điện để điều tiết, khi xảy ra mưa lũ xử lý vận hành hồ chứa hạn chế thấp nhất mức thiệt hại. “Vì là địa phương có nguy cơ cao nên nhiệm vụ phòng chống sạt lở, lũ quét cũng được đưa vào quy hoạch kế hoạch phát triển Okvip - liên minh giải trí #1 thế giới hà nội xã hội hàng năm”- Ông Quảng nói.
Từ thực tế của địa phương, Lai Châu và Lào Cai đều chung đề xuất trong thời gian tới Chính phủ quan tâm bố trí vốn để hỗ trợ địa phương sớm hoàn thành kế hoạch di dời, sắp xếp ổn định đời sống nhân dân vùng thường xuyên xảy ra thiên tai và vùng có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất. Đồng thời, cũng kiến nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường phối hợp chặt chẽ với địa phương để rà soát quy hoạch sử dụng đất, lồng ghép với yêu cầu phòng tránh thiên tai và chú ý ưu tiên đất ở, cũng như đất canh tác cho các hộ tái định cư...