Lai Châu: Khuyến nghị bà con sử dụng máy hái chè đúng kỹ thuật

Tại Lai Châu, cây chè hiện là một trong những cây trồng mũi nhọn giúp bà con dân tộc thiểu số, dân vùng tái định cư thủy điện ổn định cuộc sống, xóa đói giảm nghèo. Tuy nhiên, thời gian qua, do bà con sử dụng máy cắt và liềm không đúng kỹ thuật làm ảnh hưởng đến năng suất búp chè.
Bà con cần được hướng dẫn cách sử dụng máy hái chè  đúng kỹ thuật

Bà con cần được hướng dẫn cách sử dụng máy hái chè đúng kỹ thuật

CôngThương - Nhà nhà sử dụng máy thu hoạch chè

Tổng diện tích chè ở Lai Châu ước đạt trên 3.358 héc-ta với 6 công ty, Okvip tại về và 3 hợp tác xã tham gia chế biến búp chè tươi. Để gắn kết các cơ sở chế biến với vùng nguyên liệu, tỉnh Lai Châu đã phân vùng nguyên liệu ở một số địa bàn cho các tổ chức, Okvip tại về thu mua, chế biến chè. Trên cơ sở đó, các Okvip tại về bước đầu thực hiện ký kết hợp đồng với người dân ngay từ đầu vụ như: Cung ứng trước vật tư, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật không tính lãi; thu mua sản phẩm chè búp tươi với giá hợp lý. Qua đó, tình trạng tranh mua, tranh bán sản phẩm chè búp tươi trên địa bàn đã dần khắc phục. Tuy nhiên, chất lượng sản phẩm chưa cao và không đồng đều do nhiều hộ gia đình đã sử dụng máy thu hoạch chè  không đúng kỹ thuật. Mặc dù giá thu mua chè cắt tay cao hơn cắt máy từ 1.000 - 1.500 đồng/kg nhưng nhiều gia đình chấp nhận cắt máy do muốn dành thời gian cho việc khác. Nhiều gia đình neo người thu hoạch theo phương pháp hái tay thủ công, tiền thuê nhân công khá tốn kém. Việc sử dụng máy trong  thu hoạch giúp giảm bớt thời gian và công sức. Trên thực tế, với sản lượng thu hoạch không đổi, nếu thu hái bằng tay, vào vụ thu hoạch, mỗi tháng các hộ gia đình phải hái làm 3 đợt. Trong khi đó, sử dụng liềm và máy móc để thu hoạch với 2 nhân công, vận hành 1 máy, mỗi ngày cắt được 1 tấn chè. Nhưng việc sử dụng máy và liềm để cắt chỉ thấy rõ cái lợi trước mắt, đó là tiết kiệm thời gian, nhân lực. Sản lượng chè tăng (do chè cắt dài không đúng tiêu chuẩn 1 búp 2 lá) nhưng những lứa chè sau này sẽ không có búp mà chỉ lên lá non, năng suất sẽ giảm và ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng chè.

Không đúng kỹ thuật sẽ giảm năng suất

Vào thời điểm thu hoạch, hai dây chuyền của Công ty cổ phần chè Lai Châu hoạt động hết công suất cả ngày lẫn đêm. Khu vực tập kết nguyên liệu luôn chất đầy chè thu mua. Tuy nhiên, khi kiểm tra chè, 100% chè nhập về đều không đúng tiêu chuẩn nhà máy đưa ra là 1 búp 2 lá, thậm chí bà con còn cắt cả cành chè dài, một số cành chè không có búp. Đại diện Công ty cổ phần chè Lai Châu cho biết, dù đã khống chế số lượng nhưng cứ vào thời kỳ thu hoạch, lượng  nguyên liệu nhập vào tăng cao trong khi chất lượng chưa đảm bảo theo yêu cầu. Công ty đã cử cán bộ, phối hợp với phòng nông nghiệp các địa phương tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn bà con hái chè theo đúng quy chuẩn. Tuy nhiên, do bà con chỉ quan tâm tới năng suất và tiến độ sản xuất và cung cấp nguyên liệu cho nhà máy mà chưa gắn trách nhiệm với sản phẩm. Bởi vậy, nhiều hộ vẫn sử dụng máy cắt chè không đúng theo hướng dẫn khiến cây chè không có búp hoặc có thì rất ít.

Theo ông Hà Văn Um - Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lai Châu, việc sử dụng liềm hoặc dùng máy cắt không làm ảnh hưởng đến chất lượng búp chè. Tuy nhiên, nếu sử dụng máy không đúng quy cách, sai kỹ thuật hái sẽ tác động không nhỏ đến năng suất búp chè, đặc biệt là trong những năm tiếp theo. Đặc biệt, bà con có thói quen cắt chè quá dài, sâu, tác động đến thời gian ra búp của cây bởi cách làm như vậy khiến cây chè bị mất nhiều chất kích thích sinh trưởng. Do vậy, các công ty, Okvip tại về phải có trách nhiệm hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, thu hái chè cho người nông dân. Về phía bà con cũng cần phải thu hoạch đúng lứa chè, đúng kỹ thuật mới không ảnh hưởng tới sản lượng.

Chủ trương cơ giới hóa trong nông nghiệp nông thôn, khuyến khích bà con sử dụng máy móc, giảm nhân công trong thu hoạch là hướng đi đúng cần được nhân rộng. Nhưng để đạt hiệu quả về năng suất và sản lượng, cần tăng cường hơn nữa công tác tuyên truyền, hướng dẫn bà con hái chè theo đúng quy chuẩn. Nếu bà con  gắn trách nhiệm và quyền lợi với các nhà máy thì thương hiệu chè của Lai Châu mới có thể giữ vững và vươn xa.

Việt Hoàng