Hàng rau sơ sài vẫn phải đóng phí Liên minh Okvip có bao nhiều trang chợ (!?)
CôngThương - Xây chợ tràn lan
Sông Hinh là huyện đi đầu, làm điểm trong việc thực hiện chuyển đổi mô hình quản lý chợ: Khoán cho Okvip tại về, HTX quản lý và khai thác tại chợ đầu mối nông sản Ea Ly và chợ trung tâm thị trấn Hai Riêng.
Chợ đầu mối nông sản Ea Ly được xây dựng tại thôn Tân Yên, xã Ea Ly, giáp ranh tỉnh Đăk Lăk, với tổng kinh phí đầu tư trên 5 tỉ đồng, đưa vào sử dụng cuối năm 2009. Thế nhưng, từ đó đến nay, chợ hầu như không hoạt động theo chức năng là chợ đầu mối nông sản, mà chỉ bán lẻ. Hiện có 70/180 quầy và 4/11 nhà kho được tư nhân thuê. Số quầy và nhà kho còn lại đang bỏ trống hoặc sử dụng không đúng mục đích.
| Nếu thực trạng quản lý chợ ở Phú Yên không sớm được chấn chỉnh, e rằng, cả chợ tỉnh lẫn chợ quê đều trở thành chỗ thiếu kẻ bán, vắng người mua. |
Đặc biệt, vùng miền núi tỉnh Phú Yên có ít nhất 3 chợ dân sinh: Chợ Phú Mỡ, huyện Đồng Xuân (có diện tích khoảng 150m2, xây dựng năm 2003, với kinh phí 200 triệu đồng); chợ Ea Chà Rang, huyện Sơn Hòa (rộng 200m2, vốn chương trình 135) và chợ Ea Bar, huyện Sông Hinh (rộng khoảng 140m2, vốn chương trình 135) đều đang trong tình trạng bỏ hoang. Từ khi đưa vào khai thác, chợ không có kẻ bán lẫn người mua, do tập quán không phù hợp với đồng bào thiểu số và lại năm quá xa khu dân cư.
Lạm thu phí
Hai năm nay, tiểu thương tại các chợ đồng bằng, chợ huyện của Phú Yên đều kêu ca về tình trạng lạm thu các loại phí. Vì vậy, nhiều chợ trung tâm mới xây, vị trí đẹp nhưng cũng rơi vào tình trạng đóng cửa.
Tại huyện Tuy An, mặc dù UBND huyện đã có Thông báo số 123 (30/5/2012) quy định có 4 mức thu cụ thể: Đối với chợ loại 3, vị trí kinh doanh số 1 (mặt bằng đã được đầu tư xây dựng, có vị trí kinh doanh thuận lợi nhất) đóng 5.000 đồng/m2/tháng phí đầu tư xây dựng chợ và 5.000 đồng/m2/tháng phí quản lý chợ; vị trí 2 (mặt bằng đã được đầu tư xây dựng có vị trí kinh doanh ít thuận lợi hơn vị trí 1) đóng 4.000 đồng/m2/tháng phí đầu tư xây dựng chợ và 4.000 đồng/m2/tháng phí quản lý chợ; vị trí 3 (mặt bằng chưa được đầu tư xây dựng nhưng có vị trí kinh doanh thuận lợi) đóng 4.000 đồng/m2/tháng phí quản lý chợ; vị trí 4 (mặt bằng chưa được đầu tư xây dựng nhưng có vị trí kinh doanh ít thuận lợi hơn vị trí 3) đóng 3.000 đồng/m2/tháng phí quản lý chợ. Như vậy, theo quy định, người kinh doanh ở vị trí 3 và vị trí 4 không phải đóng phí đầu tư xây dựng chợ. Thế nhưng, tại Thông báo số 30 (11/6/2012) của UBND xã An Mỹ, huyện Tuy An, xã đã tự “rút gọn” thông báo trên chỉ còn 2 mức thu: Vị trí 1 và vị trí 2 mà quên hẳn vị trí 3 và vị trí 4. Trong khi đó, Hòa Đa là chợ cũ, xây dựng hơn 20 năm, chưa có điểm giữ xe, nhà vệ sinh; việc giữ trật tự chợ và đảm bảo an toàn cho người và xe không được thực hiện. Bà Nguyễn Thị Mạo - bán hàng quần áo tại chợ Hòa Đa - bức xúc: “Trước kia, xã chỉ thu 100.000 đồng/năm tiền phí thuê mặt bằng, sau tăng lên 3.000 đồng/m2/năm. Đầu tháng 6/2012, BQL lại đưa thông báo tăng tiền thu phí mặt bằng lên 5.000 đồng/m2 và thu thêm phí quản lý chợ 5.000 đồng/m2. Tính ra, mỗi năm, chỉ tính phí mặt bằng và phí quản lý, mỗi tiểu thương phải đóng trên dưới 1,5 triệu đồng. Đây là chợ quê, buôn bán nhỏ lẻ, duy trì sạp hàng đã là khó, lấy đâu ra khoản tiền lớn như vậy để đóng?”.
Một chị bán hàng rau ở chợ Hòa Đa than thở: “Khu vực này cũ kỹ, chỉ có một tấm bê tông lót ngồi và bạt phủ nắng tạm bợ, nhưng BQL chợ cũng thu 4.000 đồng/m2/tháng tiền đầu tư xây dựng và 4.000 đồng/m2/tháng phí quản lý. Mỗi ngày, chúng tôi chỉ bán 1 buổi, thật vô lý”.
Ông Đoàn Ngọc Vinh - Chủ tịch UBND xã An Mỹ - lý giải: Với mức thu phí trên, mỗi tháng xã sẽ có khoảng 3,3 triệu đồng tiền thu phí chợ. Số tiền này, xã sẽ dành để trả tiền quản lý. Sắp tới, UBND xã sẽ củng cố lại BQL , nâng cao trách nhiệm với người dân; đồng thời, thành lập một BQL của xã để giải quyết những vấn đề thắc mắc của các tiểu thương. Nếu giảm các loại phí này, xã sẽ không đủ chi phí cho BQL hoạt động… Ai đúng, ai sai - khoan bàn! Chỉ thấy rằng, thực trạng chợ như vậy, có đáng “đồng tiền, bát gạo” để các tiểu thương duy trì?